Sinan / Klasik
Mihrimah Sultan Camii (Üsküdar) / İskele Camii
1543–1548 · Üsküdar
Kubbe üç yandan yarım kubbelerle desteklenirken Boğaz'a bakan kuzey cephe kasıtlı olarak açık bırakılmıştır — Sinan'ın mimariyi su cephesiyle açıkça konuşturduğu tek selatin camisi. Aynı zamanda İstanbul'da iki minareli olarak yaptırılan ilk selatin camisidir.
- Kubbe
- 10 m
- Yükseklik
- 24,2 m
- Minare
- 2
- Yapım
- 1543–1548
- Mimar
- Mimar Sinan
- Banisi
- Mihrimah Sultan (Kanuni Sultan Süleyman'ın kızı, Sadrazam Rüstem Paşa'nın eşi)
- Semt
- Üsküdar
Tarih
Üsküdar'daki Mihrimah Sultan Camii, Kanuni Sultan Süleyman'ın kızı Mihrimah Sultan tarafından yaptırılan iki İstanbul camisinin ilkidir. İnşaat 1543'ten 1548'e kadar sürmüş; cümle kapısı üzerindeki kitabede bitiş tarihi Zilhicce 954 (Temmuz 1548) olarak kayıtlıdır. Bu cami, İstanbul'da iki minareli olarak inşa ettirilen ilk selatin camisidir. Sinan aynı dönemde Şehzade Cami'sini de inşa etmiş ve her iki yapı 1548'de tamamlanmıştır. Külliye, Boğaz'ın Anadolu yakasındaki Üsküdar İskelesi'ne bitişik konumdadır; Sinan bu su cephesiyle alışverişi tasarıma yansıtmıştır. Külliye özgünde cami, medrese, imaret, tabhane, sıbyan mektebi ve handan oluşuyordu; günümüze cami, medrese ve sıbyan mektebi (artık çocuk kütüphanesi) ulaşmıştır.
Mimari
Dikdörtgen planlı harim, yaklaşık 10 m çapında (dıştan yaklaşık 11,4 m) ve 24,2 m yüksekliğinde bir merkezi kubbeyle örtülüdür. Kubbe, iki yanında ve kıble tarafında birer yarım kubbeyle desteklenirken Boğaz'a bakan kuzey cephede kasıtlı olarak yarım kubbe bırakılmamıştır; bu tercih, mekânla su arasında özel bir diyalog kurar. Kubbe kasnağında 16 pencere yer almaktadır. Harim'in kuzey-batı ve kuzey-doğu köşelerinden yükselen iki ince minare birer şerefe taşımakta; minarelerden birinin gövdesinde taş güneş saati oyması bulunmaktadır. Cami yükseltilmiş bir set üzerinde, önünde geniş çift revak ve mermer şadırvan ile yer almaktadır.
Sinan'ın evriminde
Erken dönem — Şehzade ile çağdaş (ikisi de 1548'de tamamlandı). Sinan'ın İstanbul'un Anadolu yakasındaki ilk eseri. Asimetrik yarım kubbe planı (dört kenarın üçünde, kuzey açık) sonraki eserlerde tekrarlanmayan benzersiz bir deneysel çıkıştır. Sinan'ın imparatorluk kariyerinin en başından itibaren topografyaya ve mekâna duyarlılığını ortaya koyar.
Sinan Ağacı →Bilgiler
- İstanbul'da iki minareli olarak inşa ettirilen ilk selatin camisidir — Mihrimah Sultan'ın statüsünün mimari bir beyanı. en.wikipedia.org
- Kuzey cephede yarım kubbe bırakılmamıştır; Sinan mekânı Boğaz'la görsel olarak ilişkilendirmek için bu tercihi bilinçli yapmıştır. designcoding.net
- Sinan bu yapıyı ve Şehzade Camii'ni aynı yıl (1548) tamamlamıştır — olağanüstü bir eş zamanlı üretim. tr.wikipedia.org
- Minarelerden birinin gövdesinde, Osmanlı minareleri için nadir bir süsleme unsuru olan taş güneş saati oyması bulunmaktadır. grokipedia.com
- Cümle kapısı üzerindeki kitabe, inşaatın tam bitiş tarihini kayıt altına almaktadır: Zilhicce 954 (Temmuz 1548). uskudar.bel.tr
Fotoğraflar
,_di_sinan,_1543-48,_interno_02.jpg){kind=link}
