Tercüman Yunus Bey Camii (Draman)

Erken Osmanlı · Sinan

Tercüman Yunus Bey Camii (Draman)

1541–1542 · Fatih / Draman

Fotoğraf: Sadrettin · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Kanuni'nin çok dilli baş tercümanı Yunus Bey'in camisi — halk arasında 'diplomatların camisi' olarak anılır ve Dışişleri'ne yeni atananların buraya ilk ziyaret geleneği bugün de sürer. Son cemaat yerinin iki katlı düzenlenip üst kata kadınlar mahfili konması, Sinan'ın küçük erken yapılarında ender görülür.

Minare
1
Yapım
1541–1542
Mimar
Mimar Sinan
Banisi
Yunus Bey — Osmanlı sarayının baş tercümanı (dragoman)
Semt
Fatih / Draman

Tarih

Tercüman Yunus Bey Camii (aynı zamanda Draman Yunus Camii adıyla bilinir) 948/1541–42'de Kanuni Sultan Süleyman'ın baş tercümanı (dragoman) Yunus Bey tarafından yaptırılmıştır. Rum asıllı çok dilli bir diplomat olan Yunus Bey Türkçe, Yunanca, Latince, İtalyanca, Arapça ve Farsçayı; Fransız yazar Pierre de Bourdeille'e göre ayrıca Ermenice, Macarca, Sırpça, Tatarca, İbranice ve başka dilleri bilirdi. Bu özelliğinden ötürü cami halk arasında 'diplomatların camisi' olarak anılmış, Dışişleri Bakanlığı'na yeni atanan personelin ilk olarak bu camiyi ziyaret etme geleneği bugüne kadar korunmuştur. Yunus Bey, caminin inşası sırasında 1541–42'de vefat etmiş, külliyeyi kardeşi Mustafa Ağa tamamlamıştır. Özgün külliye cami-tekke, medrese, mektep, Kur'an okulu ve derviş hücrelerini kapsıyordu. Yapı, Sinan'ın tezkerelerinde geçer ve bu nedenle ona atfi kesindir. Fatih ilçesi Draman (tarihî Balat) mahallesinde, Derviş Ali Sokağı'nda yer alır.

Mimari

Cami kare planlı, tek kubbeli küçük bir harime sahiptir. Kuzeydeki son cemaat yeri iki katlı düzenlenmiştir; üst katta kadınlar mahfili yer alır — bu, ilerde modest vakıflarda yaygınlaşacak bir çözümün erken örneğidir. Duvarların her kenarında dört pencere vardır. Sade bir mihrab ve ahşap minber bulunur. Tek şerefeli tek minaresi vardır. Yapı özgün halinde hem mescid hem de Halveti tekkesi olarak işlev görmüş; bu ikili program küçük harimi ve avlunun etrafındaki geniş tekke mimarisini açıklar.

Sinan'ın evriminde

Erken kariyer — Sinan'ın baş imparatorluk mimarı olarak atanmasından üç yıl sonra. Yunus Bey siparişi küçük bir saray memuru külliyesidir — Sinan'ın 1540'lar üretiminin, Şehzade'den (1543) önceki tipik alıştırma zemini. Dikey mekânsal katmanlamanın erken bir denemesi olan iki katlı revağıyla dikkat çeker.

Sinan Ağacı →

Bilgiler

  • Caminin banisi Yunus Bey, Osmanlı sarayının baş tercümanı olup on ikinin üzerinde dil bilmekteydi. en.wikipedia.org
  • Yunus Bey yapı bitmeden 1541–42'de vefat etmiş, külliyeyi kardeşi Mustafa Ağa tamamlamıştır. islamansiklopedisi.org.tr
  • Cami Sinan'ın tezkerelerinde — yani kendi yazdırdığı eser listelerinde — yer alır. en.wikipedia.org
  • Hariciye'ye (Dışişleri Bakanlığı) yeni atanan personelin ilk olarak bu camiyi ziyaret etme geleneği hâlâ sürmektedir. istanbulunsirlari.net
  • Kuzey son cemaat yeri iki katlıdır; üst kat kadınlar mahfilidir — bu, Sinan'ın erken dönem küçük camileri için alışılmadık bir çözümdür. en.wikipedia.org

Fotoğraflar

Tercüman Yunus Bey Camii (Draman)
Fotoğraf: Canercangul · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Tercüman Yunus Bey Camii (Draman)
Fotoğraf: Dosseman · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Kaynaklar

Erken Osmanlı