Sinan / Klasik
Mihrimah Sultan Camii (Edirnekapı)
1563–1566 · Fatih / Edirnekapı
İç mekânda tek bir sütun yoktur: yaklaşık 20 m çaplı kubbe dört köşe kuleye oturur, duvarlar neredeyse tümüyle yaklaşık 204 pencereye bırakılmıştır. Sinan'ın en aydınlık camisi ve köşe kule sistemiyle Edirne Selimiyesi'nin doğrudan öncülü sayılır.
- Kubbe
- 20 m
- Yükseklik
- 37 m
- Minare
- 1
- Yapım
- 1563–1566
- Mimar
- Mimar Sinan
- Banisi
- Mihrimah Sultan (Kanuni Sultan Süleyman'ın kızı, Sadrazam Rüstem Paşa'nın dul eşi)
- Semt
- Fatih / Edirnekapı
Tarih
Edirnekapı'daki Mihrimah Sultan Camii, Kanuni Sultan Süleyman'ın kızı Mihrimah Sultan tarafından yaptırılan ikinci İstanbul camisidiir (birincisi Üsküdar'dadır). İnşaata 1563'te başlanmış; Kanuni'nin (1566) ve eşi Sadrazam Rüstem Paşa'nın (1561) vefatlarının ardından cami 1566'da tamamlanmıştır. İstanbul'un en yüksek noktasındaki Yedinci Tepesi'nde yer alan cami, Marmara Denizi'nden görülmektedir. 1648, 1690, 1714 (kubbeleri yıkılmıştır) ve 1894 depremlerinde hasar gören yapı, 20. yüzyılın sonunda kapsamlı bir restorasyona tabi tutulmuştur. Külliye; cami, medrese, hamam, türbe ve kiracılarından elde edilen gelirin külliyeye aktarıldığı dükkânlardan oluşmaktadır.
Mimari
Ana yapı kübik bir hacim olup yaklaşık 20 m çapında ve 37 m yüksekliğinde tek bir büyük kubbeyle örtülüdür. Kubbe, iç mekânda herhangi bir sütun bulunmaksızın dört köşe kuleye oturtulmuştur; dört cephedeki kemerler üç sıra pencereyle örülmüş, kubbe kasnağına da bir pencere sırası eklenmiştir. Toplam yaklaşık 204 pencere, yapıyı Sinan'ın en aydınlık camisi hâline getirmektedir. Pencere çerçeveleri fildişi ve sedef kakmalı, camlar ise vitray işçiliğiyle bezelidir. Selatin camileri için alışılmadık biçimde tek minaresi bulunan bu yapı, Sinan'ın köşe kule sistemiyle maksimum kubbe açıklığını denediği bir yapı olarak, Edirne Selimiyesi'nin doğrudan öncülü sayılmaktadır.
Sinan'ın evriminde
Geç-orta dönem (1563–66). Selimiye öncesinin kilit yapısal denemesi: Sinan burada iç sütun olmaksızın çevresel kule ile kubbe desteğini sınar; İstanbul kariyerinin en geniş açıklıklı kubbesine ve en yüksek cam yüzey/duvar oranına ulaşır. Selimiye'de (Edirne, yaklaşık 1569–75) tam olarak gerçekleştirilen yapısal fikirler için İstanbul ölçeğinde bir «kavram kanıtı» işlevi görür.
Sinan Ağacı →Bilgiler
- Yaklaşık 204 pencere, iç mekânı Sinan'ın tüm camilerinin en aydınlığı hâline getirir; ziyaretçiler bu etkiyi 'kristal küre' olarak tanımlar. en.wikipedia.org
- İç mekânda hiçbir destek sütunu bulunmamakta; kubbe yalnızca dört köşe kuleye oturmaktadır. kulturelmiras.ibb.istanbul
- İstanbul'un en yüksek tepesinde yer alan caminin kubbesi Marmara Denizi'nden görülmektedir. trthaber.com
- Selatin camisi ölçeğinde tek minareli olması son derece nadir bir özelliktir. en.wikipedia.org
- Yapı, Sinan'ın Edirne Selimiyesi'nden önce köşe kule sistemiyle maksimum kubbe açıklığını denediği yapı olarak 'radikal' bir öncül sayılmaktadır. en.wikipedia.org
Fotoğraflar
_cemetery_in_2024_5379.jpg){kind=link}
_courtyard_in_2018_9252_Panorama.jpg){kind=link}
_Interior.jpg){kind=link}
